రంగురంగుల గాలిపటాలతో ఆకాశం నిండే రోజులు గతం అయ్యాయి. ప్రస్తుతం అక్కడ గాలిపటాలు ఎగురవేస్తే కేవలం జరిమానా మాత్రమే కాదు, నేరుగా జైలు శిక్షను కూడా ఎదుర్కోవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. ఈ కఠిన నిర్ణయం వెనుక భద్రత, ప్రజల ప్రాణాలు, సామాజిక క్రమశిక్షణకు సంబంధించిన అనేక కారణాలు ఉన్నాయి.
ఈ నిషేధానికి ప్రధాన కారణం గాలిపటాలకు ఉపయోగించే ప్రమాదకరమైన తీగలు. పాకిస్తాన్లో గాలిపటాలు ఎగురవేయడానికి ఉపయోగించే ‘డోర్’ అనే తీగపై గాజు ముక్కలు, రసాయనాలు పూత పూస్తారు. కొన్నిసార్లు ఈ తీగను లోహంతో కూడా తయారు చేస్తారు. గాలిపటాలు తెగి రోడ్లపై లేదా గల్లీల్లో వేలాడినప్పుడు, ద్విచక్ర వాహనదారులు, సైకిల్ ప్రయాణికులు, పాదచారుల గొంతులు కోసుకుపోయే ప్రమాదాలు అనేకసార్లు జరిగాయి. ఈ ఘటనల్లో చిన్న పిల్లలు సహా అనేక మంది ప్రాణాలు కోల్పోయిన సందర్భాలు ఉన్నాయి.
మరో పెద్ద సమస్య విద్యుత్ భద్రతకు సంబంధించినది. లోహపు తీగలతో ఉన్న గాలిపటాలు అధిక వోల్టేజ్ విద్యుత్ లైన్లను తాకినప్పుడు భారీ విద్యుత్ అంతరాయాలు ఏర్పడతాయి. కొన్ని ప్రాంతాల్లో మొత్తం కాలనీలకు గంటల తరబడి విద్యుత్ సరఫరా నిలిచిపోయిన ఘటనలు నమోదయ్యాయి. ఇంకా దారుణమైన విషయం ఏమిటంటే, విద్యుత్ తీగలకు చిక్కుకున్న గాలిపటాలను తీసేందుకు ప్రయత్నించిన పిల్లలు విద్యుదాఘాతానికి గురై మరణించిన సంఘటనలు కూడా చోటుచేసుకున్నాయి.
గాలిపటాల ఉత్సవాల సమయంలో జరిగే సామాజిక అశాంతి కూడా ప్రభుత్వాన్ని ఆందోళనకు గురి చేసింది. గాలిపటాల పండుగల్లో వైమానిక కాల్పులు జరపడం, నిర్లక్ష్యంగా మోటార్ సైకిల్ స్టంట్లు చేయడం, వీధుల్లో ఘర్షణలు జరగడం సాధారణంగా మారాయి. ఆనందోత్సవాలుగా మొదలైన ఈ వేడుకలు అనేక సందర్భాల్లో ప్రాణాంతక హింసకు దారితీశాయి.
ఇక మతపరమైన కోణం కూడా ఈ నిషేధానికి కారణమైంది. పాకిస్తాన్లోని కొంతమంది మతపండితులు గాలిపటాలు ఎగురవేయడం ఇస్లాం సిద్ధాంతాలకు విరుద్ధమని పేర్కొంటూ ఫత్వాలు జారీ చేశారు. ఇది దుబారా ప్రవర్తనను, అనవసరమైన ప్రమాదాలను, స్వీయహానిని ప్రోత్సహిస్తుందని వారు వాదించారు.
ఈ నేపథ్యంలో పంజాబ్ గాలిపటాల నియంత్రణ చట్టాన్ని ప్రభుత్వం కఠినంగా అమలు చేస్తోంది. గాలిపటాలు ఎగురవేస్తూ పట్టుబడితే మూడు నుంచి ఐదు సంవత్సరాల వరకు జైలు శిక్షతో పాటు రెండు నుంచి ఐదు మిలియన్ల పాకిస్తానీ రూపాయల వరకు భారీ జరిమానా విధించే అవకాశం ఉంది. ఈ నేరాలను బెయిల్ లేని నేరాలుగా ప్రకటించడం వల్ల అరెస్టు అయిన వెంటనే జైలుకు పంపే పరిస్థితి ఉంటుంది.
మైనర్ పిల్లలు గాలిపటాలు ఎగురవేస్తే చట్టం తల్లిదండ్రులను బాధ్యులుగా చేస్తుంది. మొదటి నేరానికి భారీ జరిమానా, పునరావృతమైతే మరింత ఎక్కువ జరిమానా విధించే నిబంధనలు ఉన్నాయి. ఈ కఠిన చర్యలన్నీ ప్రజల ప్రాణ భద్రత, సామాజిక శాంతి, మౌలిక సదుపాయాల రక్షణ కోసమే తీసుకున్నవని పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం స్పష్టం చేస్తోంది.
